Thema Wegontwerp en weginrichting
Welke snelheidslimiet is het meest geschikt op een gebiedsontsluitingsweg (GOW) buiten de bebouwde kom; 80 of 60 km/h? Dat kan de wegbeheerder bepalen aan de hand van de nieuwe CROW-publicatie Afweegkader en inrichtingsaanbevelingen gebiedsontsluitingsweg 80 km/h en 60 km/h.
De nieuwe publicatie is een uitgebreidere versie van het ‘Afweegkader’ dat in september 2025 is verschenen. De uitbreiding betreft de ‘voorlopige’ inrichtingsaanbevelingen van de GOW60. Definitieve inrichtingskernmerken of ontwerprichtlijnen volgen pas wanneer de effecten in de praktijk voldoende zijn aangetoond.
Een gebiedsontsluitingsweg (GOW) in het buitengebied heeft doorgaans een snelheidslimiet van 80 km/h. Daarnaast zijn er buiten de bebouwde kom erftoegangswegen type 1 en type 2, waar een snelheidslimiet van 60 km/h geldt. In de praktijk wordt nu ook 60 km/h toegepast op gebiedsontsluitingswegen.
Herkenbaarheid en uniformiteit
Met het afweegkader kunnen wegbeheerders bepalen wanneer 80 km/h of 60 km/h het meest geschikt is op een bestaande gebiedsontsluitingsweg buiten de bebouwde kom. Zo komt er meer herkenbaarheid en uniformiteit, wat wegsituaties begrijpelijker maakt. Daardoor wordt het gedrag van de weggebruiker voorspelbaarder, en neemt de verkeersveiligheid toe. Nieuwe wegen moeten conform de richtlijnen voor GOW80 worden aangelegd.
De keuze voor een snelheidslimiet heeft invloed op het gebruik van het wegennet door verschillende modaliteiten en op de ambities van verschillende beleidsdomeinen. Daarbij hoort een goede afweging van belangen. Het afweegkader biedt uniformiteit in een stapsgewijze methode om de verschillende aspecten van de passende snelheidslimiet tegen elkaar af te wegen.
Inrichting GOW60
Voor de GOW80 zijn uniforme inrichtingskenmerken al langer gedefinieerd en deze worden al jaren toegepast. De GOW60 is een nieuw wegtype waarvan de toepassing ook vraagt om herkenbaarheid door het hele land. De nieuwe publicatie biedt een overzicht van de belangrijkste voorlopige inrichtingsaanbevelingen waarvan de verwachting is dat die bijdragen aan een herkenbaar wegtype.
Het afweegschema en de inrichtingsaanbevelingen zijn tot stand gekomen in opdracht van CROW, onder begeleiding van Haskoning en in samenwerking met zowel wegbeheerders als belangenbehartigingsorganisaties. Met aandacht voor noodzaak, urgentie, verschillende modaliteiten, raakvlakken met andere beleidsdomeinen en gebruikersperspectief.
Lees meer
Delen via
Meer weten over dit onderwerp?
Ga naar de onderwerppagina voor meer informatie en direct toepasbare kennis over dit onderwerp.
Road Infrastructure Safety Management (RISM-II)
Op 19 november 2008 is de Europese richtlijn 2008/96/EG (RISM) van het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie vastgesteld. Deze richtlijn bevat regels over het beheer van de verkeersveiligheid van weginfrastructuur. In 2019 is richtlijn (EU) 2019/1936 vastgesteld, die strekt tot wijziging van de RISM-richtlijn. De herziene richtlijn wordt RISM-II genoemd.
Verkeer en Vervoer
CROW werkt met aan het bevorderen van duurzame, veilige en toegankelijke mobiliteit. Dat doen we met name voor de decentrale overheden en daarnaast voor alle andere partijen in het brede werkveld van beleidsontwikkeling en -uitvoering.
Wegontwerp en weginrichting
Wegontwerp zorgt ervoor dat een straat, plein, weg of ander stuk openbare ruimte zo wordt gebruikt dat het voldoet aan de verwachtingen van de mensen die hier lopen en rijden. Een wegontwerper moet daarvoor verschillende eisen en wensen combineren, prioriteren en keuzes maken. Verkeersveiligheid staat hierbij voorop, maar het gaat natuurlijk ook over het verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving en de bereikbaarheid.