Thema Openbaar vervoer
Het inbesteden van openbaar vervoer aan een eigen vervoerbedrijf kan een optie zijn voor provincies en vervoerregio's. Maar het is geen garantie voor beter, goedkoper of betrouwbaarder openbaar vervoer. Dat is een belangrijke conclusie uit de studie ‘Inbesteding openbaar vervoer’ van onderzoeks- en adviesbureau Inno-V in opdracht van Samenwerkingsverband DOVA en CROW.
Sinds de wijziging van de Wet personenvervoer 2000 eind 2025 hebben provincies, net als de grote steden, meer mogelijkheden gekregen om openbaar vervoer onder voorwaarden in te besteden. De studie laat zien dat overheden daarbij niet voor een simpele keuze tussen aanbesteden of inbesteden staan. Er zijn veel tussenvormen mogelijk, waarbij overheid en vervoerder taken op verschillende manieren verdelen.
"Inbesteding wordt soms gezien als dé oplossing voor uitdagingen in het openbaar vervoer. Uit deze studie blijkt dat de werkelijkheid ingewikkelder is. Elke organisatievorm heeft voordelen, nadelen en risico's. Daarom is het belangrijk eerst goed te bepalen welk probleem je wilt oplossen", zegt Jan van Selm, directeur van Samenwerkingsverband DOVA.
Oprichten eigen vervoerbedrijf grote opgave
De studie beschrijft ervaringen uit Nederland en andere Europese landen. Daaruit blijkt dat veel knelpunten in het openbaar vervoer ook op andere manieren kunnen worden aangepakt. Denk daarbij aan aangepaste contractvormen, andere aanbestedingsmodellen, meer regie door de overheid op voertuigen of infrastructuur, of nieuwe samenwerkingsvormen tussen overheden.
Ook laat de studie zien dat het oprichten van een eigen vervoerbedrijf een grote opgave is. Daarvoor zijn kennis, personeel, bestuurlijke slagkracht en financiële middelen nodig. Daarnaast moeten zaken als ICT, bedrijfsvoering en governance goed worden geregeld.
De onderzoekers benadrukken daarom dat niet één organisatiemodel overal de beste oplossing is. De belangrijkste vraag is welke aanpak het beste past bij de doelen, uitdagingen en omstandigheden van een regio. Om overheden hierbij te helpen bevat de studie een praktisch afwegingskader. Zo kunnen zij een goed onderbouwde keuze maken die past bij hun regio.
Meer informatie
Delen via
Meer weten over dit onderwerp?
Ga naar de onderwerppagina voor meer informatie en direct toepasbare kennis over dit onderwerp.
Openbaar vervoer
Openbaar vervoer (bus, tram, metro, trein en vervoer over water) wordt in Nederland uitgevoerd in opdracht van een (decentrale) overheid die daarmee de rol van ov-autoriteit vervult. CROW ontwikkelt en verrijkt collectieve kennis en instrumenten rond dit thema, zodat overheden op basis van de laatste inzichten en betrouwbare data, beleid kunnen maken voor een toekomstbestendig en duurzaam openbaar vervoer.
Verkeer en Vervoer
CROW werkt met aan het bevorderen van duurzame, veilige en toegankelijke mobiliteit. Dat doen we met name voor de decentrale overheden en daarnaast voor alle andere partijen in het brede werkveld van beleidsontwikkeling en -uitvoering.