Wat kun je eigenlijk met big data? 13 okt 2016

    Big data, je kunt geen krant of vakblad openslaan zonder er over te lezen. En terecht, want er is eindeloos veel data en de mogelijkheden ermee zijn al even eindeloos. Wie een dataset in handen heeft en weet hoe deze te analyseren, kan niet alleen eindeloos talloze conclusies trekken of statistische berekeningen maken, maar ook bijvoorbeeld apps ontwikkelen, waardoor gebruikers van de app de informatie uit de data weer kunnen toepassen.

    Dataverzameling

    Voordat we verder kijken naar toepassingsmogelijkheden eerst het antwoord op de vraag; waar komt al die data vandaan? Simpel gezegd is het antwoord: veel van die data creëren we zelf. Mijn eigen smartphone genereert bijvoorbeeld al data op basis van de gps-posities, een trucje waar onder andere de dataverzamelaars van de Fiets Telweek dankbaar gebruik van maken. Maar data kunnen ook op kleinere schaal verzameld worden, bijvoorbeeld in een parkeerplaats. Op basis van de verkochte parkeerkaartjes en de duur van die kaartjes is het mogelijk om uit te rekenen welk aandeel van de plaatsen bezet is. Ook worden er veel data verzameld met behulp van enquêtes. Een bekend voorbeeld daarvan is de OV-Klantenbarometer. Op basis van deze data zijn veel analyses over de waardering van (groepen) reizigers voor het openbaar vervoer.

    Aanvulling/alternatief

    Deze big data vormen een aanvulling op, en soms alternatief voor de data die op de klassieke manieren worden verzameld: tellussen, radar en camera. Vroeger stond het verzamelen van de data centraal. Met de huidige hoeveelheid data is het steeds belangrijker om scherp te krijgen welke vraag je beantwoord wilt zien. CROW zet momenteel deze combinatie van vraag, methode en techniek op een rij. Naar verwachting verschijnt hier eind dit jaar een publicatie over.

    Privacy

    Om de discussie voor te zijn; het verzamelen van data via diverse digitale methodes roept altijd vragen op over privacy. Er is behoorlijk wat regelgeving over het verzamelen van data, met de Wet Bescherming Persoonsgegevens voorop. Toch duiken er regelmatig voorvallen op waarbij twijfels ontstaan over het gebruik van data, zoals in dit geval bij de OV-chipkaart.

    Overigens zijn er flink wat mogelijkheden om zo min mogelijk persoonlijke data ‘weg te geven’, alleen zijn we daar lang niet altijd alert op. De GPS van een smartphone kan bijvoorbeeld uit, profielen in sociale media zijn aan te passen of hoef je niet in te vullen. Voor de Bonuskaart, waarmee een van de grotere supermarktketens data over aankopen van consumenten verzamelt, hoef je alleen maar de vier cijfers van je postcode af te geven.

    Open datasets

    De datasets van de OV-Chipkaart en de Bonuskaart zijn niet toegankelijk voor derden. Maar heel veel andere data zijn wel open, dat zijn de zogenaamde open data. Dit zijn datasets die vrij toegankelijk zijn via internet, en waarbij iedereen die dat kan en wil de mogelijkheid heeft om er bijvoorbeeld apps mee te bouwen. Soms zijn die data voorbewerkt, bijvoorbeeld om de dataset te anonimiseren. Veel open data op het gebied van mobiliteit, verkeer en vervoer zijn verzameld in de Marktplaats voor data.

    Catalogus voor databronnen

    De Marktplaats voor data is een initiatief van it-bedrijfje Monotch, dat in 2014 is gestart met de missie om reisplezier te vergroten. De website is in feite een datacatalogus, waarin tientallen open datasets overzichtelijk gesorteerd zijn. De catalogus geeft overzichtelijke metadata over de databronnen, zoals de verversingsfrequentie en het gebied waar de data verzameld zijn. Via links wordt de bezoeker doorgeleid naar de dataset van zijn keuze. De Marktplaats voor data is een onafhankelijk platform waar regelmatig nieuwe bronnen aan worden toegevoegd. Monotch biedt (tegen betaling) it-diensten zoals API’s van de vervoerdata aan.

    Ruwe data

    De ruwe datasets zien er niet heel toegankelijk uit, maar bieden een schat aan informatie, ook voor professionals op het gebied van gedrag en mobiliteit. Voor hen is het niet zozeer belangrijk om de data zelf te kunnen bewerken, maar om zich te realiseren wat er mogelijk is met data en data of apps op basis van data slim in te zetten.

    Tellen, monitoren, analyseren

    De eerste functie van deze data is simpelweg tellen, monitoren en analyseren. Dat is wat bijvoorbeeld veel is gedaan met de data van de Fiets Telweek 2015, die hier verkrijgbaar zijn. Op basis van die analyses zijn allerlei conclusies te trekken over ons verkeersgedrag, of in dit geval ons fietsgedrag. Zo was al bekend dat fietstochten in Drenthe gemiddeld 4,5 kilometer lang zijn en de drukst befietste locatie het Smakkelaarsveld in Utrecht is. Wie daar eigen conclusies aan toe wil voegen is welkom.
    Door de data van de Fiets Telweek te combineren met andere datasets zouden nog veel meer en beter onderbouwde analyses mogelijk zijn. CROW-Fietsberaad verkent momenteel de mogelijkheden om data uit tellussen op uniforme manier te ontsluiten via een Fietsdataplatform. Een logisch vervolgstap is om hier data van de Fiets Telweek en andere relevante datasets aan toe te voegen.

    Plan uw reis

    Een tweede bekende functie van open data zijn routeplanners en ov-planners op basis van open data. Correcte en duidelijke reisinformatie maakt een (ov-)reis prettiger, wat kan helpen om een reiziger over te halen om bijvoorbeeld vaker de trein te pakken, of in de spits een andere, filevrije route te kiezen. Met informatie wordt de reiziger als het ware ontzorgt; met een blik op de smartphone weet hij waar de dichtstbijzijnde bushalte is, welke bussen daar komen en hoe laat, hoe druk het is in de trein, en meer. Zelfs in Google Maps is al goede reisinformatie verwerkt, gebaseerd op open data. Binnenkort publiceert het CROW het VV-bericht ‘Met Big data verkeer analyseren’, over de mogelijkheden die Google Maps biedt voor analyses door overheden.

    Met grote open datasets, zoals die van OpenOV, zijn al diverse handige apps gemaakt. Voor de liefhebbers van kaarten en openbaar vervoer is deze op open data gebaseerde website overigens ook een aanrader.


    Afbeelding: OVradar.nl

    Rijd mee!

    De Marktplaats voor data geeft daarnaast mogelijkheden voor data over ridesharing; het via digitale technologie zoals apps zoeken en aanbieden van plekken om mee te rijden bij autoritten. Monotch biedt zelf in samenwerking met Toogethr een API aan waarin diverse query’s, zoals het zoeken en aanbieden van ritten, al verwerkt zijn. De Toogethr-app is zelf een voorbeeld van hoe een dergelijke carpool-app er uit kan zien.


    – door de redactie –

     

Reacties

Er zijn nog geen reacties op dit bericht

© Copyright 2014 CROW