Fietsstimulering basisschool De Ratel, Gennep

In Gennep is het aandeel kinderen dat met de auto naar school wordt gebracht hoog. Om dit te veranderen, wil de gemeente Gennep het lopen en fietsen naar school stimuleren.

Ouders vinden fietsen geen probleem, maar pakken toch de auto
De keuze voor de auto is voor veel ouders gebaseerd op gewoontegedrag. Hoe meer auto’s bij een school, hoe hoger het gevoel van onveiligheid. De kans is groot dat nog meer ouders hun kinderen met de auto brengen.  Veel ouders kunnen best hun kinderen met de fiets naar school brengen en zijn ook wel gemotiveerd. Toch komt het er vaak niet van.
 
Ouders bereiken via de kinderen
Het project richt zich op ouders die hun kinderen met de auto naar school brengen. De ouders zijn namelijk bepalend voor hoe het kind naar school reist. De kinderen zijn echter een goede ingang. De kinderen kunnen een prijsje winnen als ze met de fiets naar school komen. In dit project ging het om de ouders van kinderen uit de onder- en middenbouw van basisschool De Ratel (groepen 1 t/m 3).
 
Rad van fortuin
Met hulp van Goudappel Coffeng zetten de gemeente, twee basisscholen en een aantal lokale ondernemers een actie van 6 weken op. Daarbij worden de kinderen aangesproken. Als zij met de fiets naar school werden gebracht, ontvangen zij een sticker die zij kunnen plakken in een boekje. Bij een volle spaarkaart mogen de kinderen een slinger geven aan het rad van fortuin en maken ze kans op een kleine prijs. Het gewenste gedrag van de ouders is dus beïnvloed via beloning van de kinderen.
 

 
Een kwart minder autogebruik
De resultaten laten zien dat de actie effectief is. Ten opzichte van de nulmeting is er 24% minder autogebruik gemeten en worden de kinderen vaker met de fiets naar school gebracht (van 12% naar 42%).  Na de beloningsperiode valt het fietsgedrag wat terug, maar blijft het 20% hoger dan voorheen.
 
Om het effect te meten, zijn op een eenvoudige manier tellingen verricht: voorafgaand aan de actie, na 6 weken en twee maanden na afloop. Leerkrachten turven iedere dag het aantal leerlingen dat met de fiets naar school was gekomen. Op De Heggerank, een andere school, zijn ook metingen uitgevoerd. Zo is gecorrigeerd voor de effecten van het weer of andere invloeden.
 
Groepsbeloning is eerlijker
De school heeft na signalen van ouders al vroeg in de pilot besloten om ook de kinderen die te voet naar school werden gebracht te belonen met een sticker en bijbehorende prijsjes.
 
Voor ouders die om diverse redenen echt niet de mogelijkheid hebben om hun kind op de fiets naar school te brengen (tijd, afstand, fysieke beperking etc,), is de pilot eerder belastend dan positief, omdat hun kinderen niet mee kunnen doen.
 
De schoolt beloont goed gedrag normaliter al met kleine incentives als een energizer of extra tijd buiten spelen. Voor een vervolg ligt de voorkeur dan ook bij een collectieve beloning waarbij de hele klas profiteert, in plaats van een individuele.
 
Uit waarnemingen en anekdotes blijkt dat ouders en kinderen allerlei creatieve manieren vinden om toch voor een sticker en presentje in aanmerking te komen. Zo werd er meer geparkeerd in de wijk of liet men zich elders in de buurt afzetten om vervolgens het laatste stukje naar school te lopen. Wanneer dat elders geen problemen oplevert, is dat een prima oplossing.
 
Meer informatie
Evaluatiegegevens zijn te vinden in MaxEva.
 
Bron
Eindrapportage gedragsinterventie ‘Fietsend naar school’, Goudappel Coffeng, 2013.

 

© Copyright 2014 CROW