De landbouwsluis: wie gaat ermee aan de slag?

17-03-2014
De provincie Gelderland en CROW hebben de handen ineen geslagen om -  op basis van een concept van de provincie - een ontwerpsuggestie voor een landbouwsluis uit te werken. Lex Blok, verkeerskundige bij de provincie, nam het initiatief om tot een landelijk voorstel te komen.
Het resultaat ligt er! Welke wegbeheerder gaat ermee aan de slag?

Problemen met bestaande landbouwsluizen

Een landbouwsluis is een verkeersvoorziening voor selectieve toegang die alleen geschikt is voor landbouwverkeer en/of fietsverkeer. We noemden in de CROW-publicatie ‘Handreiking landbouwverkeer’ (publicatie 240) een landbouwsluis al eerder als een voorbeeld van een infrastructurele maatregel. Maar met de bestaande oplossingen zijn problemen ontstaan.

Lex Blok: “Een gangbaar ontwerp van een landbouwsluis betreft een vierkant betonblok in het midden van de weg met aan weerskanten geleiders met paaltjes. Dat blok beton levert in de praktijk allerlei nadelige gevolgen op, zoals beperking in de doorgang voor bepaalde landbouwvoertuigen (met name die met drie wielen waarvan het enkele voorwiel niet over het blok beton heen kan) en gevaar voor fietsers en bromfietsers.”

oude versie landbouwsluis

“Een bijna fatale botsing van een bromfiets met dit betonblok was voor de provincie Gelderland uiteindelijk de reden om met dit ontwerp te stoppen en iets nieuws te ontwikkelen. Uitgangspunten daarbij waren bromfiets- en fietsvriendelijkheid en de eis dat tenminste 90% van alle op dat moment gangbare landbouwvoertuigen er makkelijk doorheen zou moeten kunnen.
Een aantal prototypen hiervan zijn in Gelderland gebouwd en getest. De landbouwsluis ‘type Gelderland’ was hiermee geboren. De vraag om landelijke eenheid en eenduidigheid heeft geleid tot samenwerking met het CROW.”

Ontwerpsuggestie

Er werden twee bijeenkomsten georganiseerd. Het resultaat  daarvan is een ontwerpsuggestie voor een landbouwsluis, die is opgenomen in CROW-rapport (D14-02) ‘Ontwerpsuggestie landbouwsluis’. Het rapport is als download beschikbaar en wordt ook opgenomen in de kennismodule ‘Wegontwerp bubeko met HWO’.

Er is bij de totstandkoming van de ontwerpsuggestie over veel aspecten nagedacht. Belangrijke discussiepunten waren:
  • Duidelijk is dat een landbouwsluis van negatieve invloed kan zijn op de verkeersveiligheid. Een wegbeheerder moet dan ook eerst zorgvuldig afwegen of toepassing van de landbouwsluis wel de juiste oplossing. De ontwerpsuggestie geeft hier een aantal basale processtappen voor.
  • Een landbouwsluis zal ook (een groot deel van de) hulpdiensten weren. Voorwaarde voor toepassing van deze suggestie is dus de aanwezigheid van een alternatief voor hulpdiensten, omdat deze voorziening niet voor hulpdiensten geschikt is.
  • De afmetingen van landbouwvoertuigen lopen uiteen. De in de suggestie opgenomen maatvoering is zo gekozen dat een zo groot mogelijk deel van het landbouwverkeer de voorziening kan passeren, terwijl een zo groot mogelijk deel van het autoverkeer wordt geweerd. Specifieke situaties met specifiek materieel vragen natuurlijk om aanpassing van deze maatvoering.
  • Het geschikt maken van een landbouwsluis voor fietsverkeer is geen sinecure. In de suggestie wordt hier door onder andere maatvoering voor doorrijdbare breedte en inleidende ribbelmarkering invulling aan gegeven. 

    ontwerpsuggestie

    Lex Blok: “Het resultaat is verrassend geworden: klein maar heel doordacht. Van het oorspronkelijke gelderse ontwerp is uiteindelijk maar een klein deel overgebleven: het idee uiteraard, maar ook de sinus- of trapeziumvormige ‘betonblokker’.Die is zodanig bemeten dat bijna alles wat erdoor mag erdoor kan en bijna alles wat er niet door mag, kan worden tegengehouden. Daarbij is de hele sluis zo geconstrueerd dat deze voor (brom-)fietsers ook grotendeels voldoet aan de eisen die onlangs nog door de Fietsersbond zijn opgesteld.
    De kracht zit weer duidelijk in de eenvoud: de kunst van het weglaten. Ik hoop dat het ontwerp in de praktijk ook voldoet en dat veel wegbeheerders er tevreden mee kunnen zijn.”

     

Suggestie, geen richtlijn

De ontwerpsuggestie is nadrukkelijk een suggestie, en geen richtlijn. CROW en de deelnemers aan de bijeenkomsten - van wegbeheerders tot belangenorganisaties - hebben zorgvuldig aan de suggestie gewerkt, maar deze is nog nergens toegepast. Praktijkervaring ontbreekt dus. Maar daarin komt binnenkort waarschijnlijk verandering.

Oproep

Verschillende wegbeheerders hebben inmiddels laten weten dat ze graag een landbouwsluis volgens de ontwerpsuggestie willen toepassen in de praktijk.

Bent u wegbeheerder en heeft u hier ook interesse in? Laat het ons weten. Wij zorgen ervoor dat u in contact komt met andere geïnteresseerde wegbeheerders, zodat u samen op kunt trekken bij toepassing in de praktijk!

Koen Bekking (bekking@crow.nl)

Reacties

Wim
zie onze Agrisluis.
https://www.leicon.nl/products/agrisluis/
voor vragen neem gerust contact op met mij
0622912395
2-12-2019 11:41:09

Abonneer
 Security code
Scroll naar boven